️ Plot twist có thể nhiều đến độ khán giả xem xong rời rạp về nhà mấy ngày sau vẫn chưa biết mình vẫn bị phim lừa
Đạo diễn, biên kịch Mưu Chính Dương trong một lần Q&A cùng khán giả đã tiết lộ:
「 Trong phim của chúng tôi để lại rất nhiều dư địa:
• Lữ Động Tân từ đầu tới cuối cũng chưa từng nói mình là Thần tiên Bảo hộ
• Dương Tiễn cũng chưa từng nói mình muốn cứu mẹ
• Tôn Ngộ Không cũng chưa từng nói mình muốn đánh Dương Tiễn 」
Bộ phim mang thông điệp nhân văn, nhưng được truyền tải dưới ngôn ngữ kể chuyện nhiều mánh khóe. Đó là khi nhân vật đằng sau sự thật chưa từng khẳng định, nhưng toàn bộ thế giới quan xung quanh lại đang hợp lý hóa cho lớp thông tin kia. Cấu trúc phim âm thầm gieo rắc, cài đặt sẵn một sự thật mặc định. Phản ứng của các nhân vật khác, tiết tấu phim, bối cảnh, không khí, âm thanh nhạc điệu, ... đều bổ trợ cho những lầm tưởng, khiến khán giả rơi vào bẫy nhận thức, tiếp nhận giả định theo lẽ tự nhiên.
━━━━━━━━━━
1「 Lữ Động Tân từ đầu tới cuối cũng chưa từng nói mình là Thần tiên Bảo hộ 」
Đây là một sự thật đã được xác nhận khi "Bát Tiên!" dần đến hồi kết.
Bộ phim mở đầu bằng chuyện Lữ Động Tân chủ động kiếm tìm Chung Ly Quyền, lấy về Lưu Ly Đăng đã bị bán cho Tam Tinh (Phúc - Lộc - Thọ). Tuy mong muốn của Lữ Động Tân là giả theo thân phận của Thần tiên Bảo hộ, nhưng chính cậu cũng chưa từng trực tiếp thừa nhận mình chính là Thần tiên Bảo hộ trước Chung Ly Quyền. Cảnh trong nhà bè, Chung Ly Quyền sau khi tự xâu chuỗi các chi tiết được Lữ Động Tân mồi nhử, đã kết luận đối phương là Thần tiên Bảo hộ. Đứng trước câu khẳng định của đối phương, Lữ Động Tân không có bất kỳ câu thoại nào, mà phản ứng được thể hiện chủ yếu qua hành động và không khí: Cậu lập tức chau mày, rút kiếm chĩa trước mặt Chung Ly Quyền, thể hiện tinh thần căng thẳng, như thể những gì người kia vừa nói là một sự thật về sự tham lam cậu không muốn để kẻ khác biết được. Trước phản ứng này, Chung Ly Quyền cũng cho đó là sự đe dọa, muốn ziệt khẩu khi bị phanh thui thân phận. Từ đó, ngầm hợp nhất hình ảnh của Lữ Động Tân và Thần tiên Bảo hộ Lưu Ly Đăng.
Đến tình huống hiềm khích cao trào, được kích động bởi Thiên Nhãn của Dương Tiễn cho biết: Thần tiên Bảo hộ và người phản bội Chung Ly Quyền ngày xưa là một. Nên dù Lữ Động Tân đang hành động dưới thân phận giả, nhưng bởi hệ quả từ chuỗi sự kiện trước, nên chính cậu đã lãnh lửa giận và uất hận của Chung Ly Quyền thay cho phản đồ Lương Ký. Thực chất lúc đó Chung Ly Quyền không mặc nhiên tin ngay, mà có hỏi lại Lữ Động Tân 2 câu hỏi:
"Những gì hắn ta nói là thật sao?"
"Đúng."
"Thế hóa ra lâu nay cậu vẫn luôn lừa tôi sao?"
"Thực ra ban đầu, tôi không hề muốn...”
2 câu trả lời này, về bản chất vẫn đúng với Lữ Động Tân, cũng không đi chệch nội dung câu hỏi của Chung Ly Quyền. Cho nên, sự bất ngờ hợp lý của bộ phim nằm ở cú lừa không được thêu dệt nên bởi những lời dối trá, mà là những câu nói thật không thể phủ nhận.
━━━━━━━━━━
2「 Dương Tiễn cũng chưa từng nói mình muốn cứu mẹ 」
Qua đến trường hợp của Dương Tiễn, có những hạt giống được reo rắc từ đầu bộ phim cho đến khi suy ra kế hoạch:
• Tam Tinh (Phúc - Lộc - Thọ) a.k.a chức tiên dưới quyền Dương Tiễn tùy ý sai xử đã mua chuộc Thần tiên Bảo hộ đưa Lưu Ly Đăng cho họ
• Tam Tinh qua quảng cáo làm đồ giả của Chung Ly Quyền nên có nhờ anh đúc lại "giao diện", giấu Lưu Ly Đăng trong hình dáng bình Tịnh Thủy, rồi dùng chiêu giấu lá vào rừng, cất cùng nhiều bảo vật khác trong Tàng Bảo Các, che mắt thiên hạ rằng Lưu Ly Đăng mất tích không rõ nơi chốn
• Bát Tiên sau muôn ải nghìn trùng cũng vào được Tàng Bảo Các, phát hiện ra tất cả núi tiền đều mang ấn đổi thọ, bên trên có đề Vân Hoa - tên phụ mẫu của Dương Tiễn đã qua đời nhiều năm về trước
• Vân Hoa Tiên Tử tuy là em gái của Ngọc Hoàng Đại Đế, nhưng vì yêu người phàm bên bị trừng phạt giam dưới núi Đào Sơn, không thể siêu sinh, chỉ còn một mảnh nguyên hồn ít ỏi. Trong khi đó bảo vật Lưu Ly Đăng có thể hút trọn nguyên khí trời đất
Ngần đó dấu hiệu được xâu lại thành chuỗi, lại thêm quá khứ Dương Tiễn từng bổ núi cứu mẹ qua lời kể của Lữ Động Tân, cho thấy một sự kiện khác với động cơ và tính chất tương tự có thể tái diễn.
Những chi tiết này liên tục tương thích, kết nối với nhau trong ý nghĩ của các nhân vật Bát Tiên và khán giả, nhằm đi đến một kết luận: Động cơ của việc Dương Tiễn trộm Lưu Ly Đăng hút linh khí vạn vật là để cứu mẹ mình.
Tuy nhiên, trên phim cũng thể hiện đó chỉ là một giả thuyết nhất thời, bằng cách cho Chung Ly Quyền liên tục đặt câu hỏi nghi ngờ, bày tỏ sự hoang đường của sự việc. Nhưng ngay sau đó, Hàn Tương Tử nhắc đến cuốn sách ngày xưa mình đọc có đề cập đến một trận pháp chiêu hồn đã thất truyền. Trùng hợp thay, cách bố trí chỗ ngồi các vị chư tiên yến tiệc lại ăn khớp với hình thù trận pháp đó. Nên dù xác suất hồi sinh được Vân Hoa Tiên Tử là một phần vạn, nhưng cũng không phải không có khả năng. Đặt giữa tình thế nguy nan nước sôi lửa bỏng nên Chung Ly Quyền đành phải gác lại những ngờ vực của bản thân về mục đích của Dương Tiễn, để nhanh chóng cùng Bát Tiên xác định vấn đề và tính toán đối sách ứng phó.
Mấu chốt của Dương Tiễn cứu mẹ là việc câu chuyện này được hình thành từ POV của Bát Tiên, nói cách khác là những người ngoài cuộc, chứ không phải chính Dương Tiễn.
Nhà làm phim hoàn toàn có thể để cảnh flashback diễn ra trong đầu của Dương Tiễn, nhưng họ không lựa chọn làm vậy. Dương Tiễn từ đầu tới cuối chỉ giữ im lặng và buông lời khiêu khích tới Bát Tiên dám can thiệp vào thứ quá tầm với họ, chứ không có câu nào hé lộ về kế hoạch của mình. Trường hợp này, nếu khán giả càng xuôi theo hướng show don't tell mà bộ phim kể chuyện, thì càng dễ lún sâu vào giả định đã vạch sẵn.
Dương Tiễn đặt mật khẩu cho chiếc hộp mã hóa là "Mama" tựa như một sự củng cố trọn vẹn cho câu chuyện trên. Nhưng xét lại, chuyện đặt mật khẩu, hay bổ núi Đào Sơn, ... thể hiện Dương Tiễn thực sự rất yêu thương phụ mẫu, chứ không đồng nghĩa với chuyện động cơ đằng sau kế hoạch này là để cậu hồi sinh cứu lấy Vân Hoa Tiên Tử.
━━━━━━━━━━
3「 Tôn Ngộ Không cũng chưa từng nói mình muốn đánh Dương Tiễn 」
Và cuối cùng là ý này. Có cảm giác sẽ liên quan đến việc đạo diễn - biên kịch Mưu Chính Dương úp mở: Tôn Ngộ Không có thể đã biết trước toàn bộ kế hoạch của Dương Tiễn.
Khi nhìn lại thì cũng có thể. Giữa yến tiệc với hàng trăm tiên nhân, thế mà Tề Thiên Đại Thánh lại với tay túm trúng Chung Ly Quyền và Lữ Động Tân, chủ động đưa cho một nhúm lông của mình và bảo nếu có chuyện gì cứ sử dụng, lão Tôn sẽ tới.
Tôn Ngộ Không ở phe nào, đã thấy trước bao nhiêu chuyện, nhìn được ở 8 con người phàm trần kia những điểm gì, có lường việc mai này họ được thăng tiên không, ... Mình nghĩ sẽ còn rất nhiều câu chuyện đang tạm bỏ ngỏ đợi phần phim tiếp theo.
━━━━━━━━━━
Phong cách storytelling của "Bát Tiên!" có thể cũng được gói gọn trong tinh thần "Man Thiên Quá Hải", tựa như Chung Ly Quyền đã từng nói:
"Cảnh giới cao nhất của lừa đảo là qua mặt cả thiên hạ. Điểm mấu chốt chính là, thật - giả hay hư - thực, hoàn toàn do ngươi định nghĩa. Chân tướng chỉ có chính mình nắm giữ."
Tới cả những người có góc nhìn thượng đế là khán giả ngồi trước màn ảnh rộng cũng có thể bị cuốn theo những giả định được giăng sẵn tơ. Đây cũng là một chuyện khó tránh khỏi, dù đạo diễn đã giảm thời lượng từ 180 phút xuống 144 phút, nhưng bởi tiết tấu nhanh của bộ phim ít để dành cho khán giả tại thời điểm xem khoảng trống để nhìn lại mảnh ghép nào còn thiếu, mà luôn bị xuôi theo POV của nhân vật khác (như Chung Ly Quyền trong case Lữ Động Tân, và Bát Tiên trong case Dương Tiễn).
Nên với mình, trải nghiệm xem "Bát Tiên!" có thể mỗi lần một khác. Vì hướng kể chuyện này dễ tạo thành thế phim lồng trong phim. Khi một sự thật hay một chi tiết mới được hé lộ, lần kế xem lại bộ phim có thể là một trải nghiệm, góc nhìn khác. Cái hay của "Bát Tiên!" có lẽ cũng nằm ở chỗ, bộ phim không cần phải mở rộng thời lượng để kể thêm một câu chuyện mới, mà chỉ cần hé lộ một sự thật được cài cắm, thì bản thân bộ phim đã có thể tự làm mới mình trong mắt khán giả.
━━━━━━━━━━
Đạo diễn, biên kịch Mưu Chính Dương chia sẻ tại roadshow quảng bá Vũ Hán, Trung Quốc:
xhslink.com
#LữĐộngTân #DươngTiễn #TônNgộKhông
#BátTiên #八仙 #AllWishesComeTrue
www.facebook.com